Mùa mưa lũ: 4 bệnh phổ biến và cách phòng ngừa hiệu quả

Mưa bão và lũ lụt không chỉ gây thiệt hại về người và tài sản mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến điều kiện vệ sinh, nguồn nước và an toàn thực phẩm.

Nhận biết sớm những bệnh thường gặp mùa mưa lũ và thực hiện đúng các biện pháp phòng ngừa có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh cho bản thân, gia đình và cộng đồng.

Vì sao dịch bệnh dễ gia tăng trong và sau mưa lũ?

Sau mưa lũ, điều kiện sống và vệ sinh có thể bị đảo lộn. Một số yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh gồm:

4 bệnh thường gặp trong mùa mưa lũ cần cảnh giác

Những ai dễ gặp vấn đề sức khỏe sau mưa lũ?

Bất kỳ ai cũng có thể mắc bệnh, nhưng cần chú ý hơn đối với:

• Trẻ nhỏ.
• Người cao tuổi.
• Phụ nữ mang thai.
• Người mắc bệnh mạn tính.
• Người suy giảm miễn dịch.
• Người đang có vết thương hở.
• Người phải sống trong khu vực ngập lụt kéo dài.
• Người trực tiếp tham gia cứu hộ hoặc dọn dẹp sau lũ.

Người mắc đái tháo đường cần đặc biệt bảo vệ bàn chân và các vết thương vì tổn thương da có thể khó lành hoặc dễ nhiễm trùng hơn.

Chẩn đoán và điều trị các bệnh thường gặp mùa mưa lũ

Không phải mọi trường hợp sốt, tiêu chảy, đỏ mắt hoặc tổn thương da đều có cùng nguyên nhân. Việc điều trị cần dựa trên triệu chứng, mức độ bệnh và chẩn đoán của nhân viên y tế.

Sốt xuất huyết

Bác sĩ có thể đánh giá triệu chứng, ngày bệnh, công thức máu và sử dụng xét nghiệm chẩn đoán Dengue phù hợp với từng giai đoạn.

Hiện chưa có thuốc kháng virus đặc hiệu được sử dụng thường quy để chữa sốt xuất huyết. Điều trị chủ yếu là theo dõi, bù dịch phù hợp và xử trí triệu chứng.

Tiêu chảy cấp

Ưu tiên quan trọng là phòng và điều trị mất nước. Người bệnh có thể cần dung dịch Oresol, chế độ ăn phù hợp và theo dõi lượng nước tiểu.

Kháng sinh không được sử dụng thường quy cho tất cả trường hợp tiêu chảy. Bác sĩ sẽ quyết định dựa trên nguyên nhân nghi ngờ và tình trạng người bệnh.

Bệnh ngoài da

Điều trị phụ thuộc nguyên nhân. Thuốc chống nấm, kháng sinh hoặc các thuốc bôi khác chỉ nên sử dụng khi phù hợp với chẩn đoán.

Đau mắt đỏ

Có thể vệ sinh mắt và giữ tay sạch. Việc sử dụng thuốc nhỏ mắt phụ thuộc nguyên nhân gây viêm kết mạc. Không dùng chung khăn mặt, thuốc nhỏ mắt hoặc vật dụng cá nhân với người khác.

8 biện pháp phòng bệnh trong và sau mưa lũ

1. Chỉ sử dụng nước an toàn

Ưu tiên nước đóng chai còn nguyên niêm phong hoặc nguồn nước đã được xử lý an toàn. Khi có thông báo của cơ quan chức năng về ô nhiễm nguồn nước, cần thực hiện đúng hướng dẫn xử lý và khử khuẩn tại địa phương.

2. Ăn chín, uống an toàn

• Không sử dụng thực phẩm đã tiếp xúc trực tiếp với nước lũ.
• Không ăn thực phẩm có mùi, màu sắc hoặc hình dạng bất thường.
• Bảo quản thức ăn sống và chín riêng biệt.
• Thận trọng với thực phẩm đã mất bảo quản lạnh trong thời gian dài.

3. Rửa tay bằng xà phòng

Đặc biệt cần rửa tay trước khi ăn hoặc chế biến thực phẩm, sau khi đi vệ sinh, sau khi dọn bùn đất và sau khi tiếp xúc với chất thải.

4. Vệ sinh nhà cửa khi nước rút

Thu gom rác và bùn đất, làm sạch các bề mặt bị ngập và xử lý nguồn nước theo hướng dẫn của cơ quan y tế. Không để trẻ em chơi trong nước lũ hoặc khu vực còn nhiều bùn, rác và vật sắc nhọn.

5. Mang đồ bảo hộ khi dọn dẹp

Nên sử dụng ủng, găng tay và quần áo bảo hộ phù hợp. Nếu có vết thương, cần che phủ bằng vật liệu chống thấm trước khi tiếp xúc với nước hoặc bùn.

6. Loại bỏ nơi muỗi sinh sản

• Đổ bỏ nước đọng trong chai lọ và vật dụng không cần thiết.
• Đậy kín dụng cụ chứa nước.
• Ngủ màn, kể cả ban ngày khi phù hợp.
• Sử dụng sản phẩm chống muỗi theo hướng dẫn.

7. Ăn uống đầy đủ và cân đối

Ưu tiên bữa ăn đủ năng lượng và protein, kết hợp rau, trái cây và thực phẩm an toàn khi điều kiện cho phép. Không cần lạm dụng vitamin hoặc thực phẩm bổ sung với mục đích phòng các bệnh truyền nhiễm sau lũ.

8. Chăm sóc vết thương đúng cách

Nếu bị trầy xước hoặc đứt da khi dọn lũ, hãy rửa sạch vết thương và theo dõi dấu hiệu nhiễm trùng. Những vết thương sâu, bẩn hoặc do vật sắc nhọn có thể cần được nhân viên y tế đánh giá, bao gồm tình trạng tiêm chủng uốn ván.

Khi nào cần đến cơ sở y tế ngay?

Trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền có thể diễn biến nặng nhanh hơn, vì vậy không nên trì hoãn việc thăm khám khi tình trạng sức khỏe xấu đi.

Câu hỏi thường gặp

Kết luận

Sau mưa bão và lũ lụt, việc bảo đảm nước sạch, thực phẩm an toàn, vệ sinh tay, xử lý môi trường và phòng chống muỗi đóng vai trò quan trọng trong phòng bệnh.

Người dân cũng cần đặc biệt chú ý đến sốt xuất huyết, tiêu chảy cấp, nhiễm trùng da và đau mắt đỏ. Khi xuất hiện dấu hiệu nặng hoặc tình trạng sức khỏe xấu đi nhanh, hãy đến cơ sở y tế thay vì tự điều trị kéo dài tại nhà.

Tài liệu tham khảo